Eski adı Gamakha olan Kemah; Doğu Anadolu Bölgesinin Yukarı Fırat Bölümünde kendiadını taşıyan bir boğazın güneybatısında yer alan engebeli bir arazide denizden 1053 metre yükseklikte kurulmuş olup, 2354 Km2 dir. Şehirdeki eğitim kurumları ile ilgili istatistiksel bilgilere ancak XIX.Yüzyıl ve sonrasında ulaşılmaktadır. XIX. yüzyılda şehrin demografik yapısı ve eğitimiyle ilgili bilgi veren kaynaklardan biri, Vital Cuinet’in “La Turquie d ’Asie” adlı eseridir. Fransız coğrafyacı ve oryantalist Cuinet’e göre, 1892’de Kemah Kazasında 3 medrese, 1 rüştiye, 21 ilk mektep, 8 Ermeni okulu ve 1 Rum Ortodoks okulu faaliyet göstermektedir. Erzurum Vilayet Salnamesi’ne (1902) göre; Kemah Kaza merkezinde rüştiye (5 öğretmen-42 öğrenci), iptidai (1 öğretmen-42 öğrenci), iptidai (1 öğretmen50 öğrenci); Kemah İhtik Nahiyesi İptidai Mektebi (1 öğretmen- 60 öğrenci), Kemah Gamartek (Kamarik) Nahiyesi İptidai Mektebi (1 öğretmen-15 öğrenci) şeklindedir. Maarif Salnamesi’ne göre (1903) Erzincan Sancağında; Erzincan Merkez Rüştiyesi (5 öğretmen-98 öğrenci), Kemah Rüştiyesi (4 öğretmen-66 öğrenci) ve Pülümür Rüştiyesi (2 öğretmen-48 öğrenci) olmak üzere toplam 3 rüştiye bulunmaktadır. Bunların dışında Merkez Kaza, Kemah ve Kemaliye’de toplam 11 medrese (Erzincan Merkez Kazada Halilullah Medresesi, Hacı Ali Bey Medresesi, Müftü Medresesi, Molla Güzel Medresesi, Yeni Daire Medresesi, Gazi İftihareddin Medresesi, Melik Fahrettin Medresesi, Abdülkerim Medresesi, Silahşor Osman Ağa Medresesi, Kemah’ta Cami-i Kebir Medresesi ve Kemaliye Medresesi) bulunmaktadır. Erzincan Sancağında faaliyet gösteren kütüphaneler ise; Erzincan Merkez Kazada Müftü Hacı Abdullah Efendi Kütüphanesi ile Hacı Ali Bey Kütüphanesi ve Kemah’ta Gülabi Bey Kütüphanesi’dir. İlçe Merkezinde İlkokul ilk defa 1923 -1924 öğretim yılında, köylerde ise 1924 - 1925 Eğitim Öğretim yılında başlanılmıştır.